1623 yılında Halep ve İskenderun üzerinden yürütülen Fransız ticareti/French Trade through Aleppo and Alexandretta in 1623

       

 

 

Birinci sayfa – Fransız tüccarlarının talepleri ve Mustafa Ağa’nın müdahalesi

Efendim,

Milletimizin vekillerinin [temsilcilerinin] 19 Ekim günü Halep’e gelişinden bu yana, milletimizin işlerini çözmek için büyük çaba gösterdik.

Bu amaçla, kralımızın elçisinin bize gönderdiği mektupları ilgili kişilere sunduk. Ancak işlerimiz, beklendiği gibi ilerlemedi.

Paşa ve kadı nezdinde bazı şikâyetlerde bulunulmuştu. Bunların arasında, Fransız mallarının korunması ve tüccarlarımızın uğradıkları zararların giderilmesi de bulunuyordu.

Bununla birlikte, söz konusu kişiler meseleleri kendi çıkarları doğrultusunda değerlendirdiler.

Fransız milletinin ticaretine büyük zarar verebilecek bazı uygulamaların ortaya çıkmasından endişe ediyoruz.

Özellikle, kısa bir süre içerisinde 4.600 kuruş bulunmasının istendiği bildirildi.

Bu paranın hangi gerekçeyle talep edildiği açıkça anlaşılmamaktadır.

Milletimizin bu parayı ödemesi için herhangi bir yükümlülük bulunduğunu düşünmüyoruz.

Buna rağmen, paşadan alınacak bir emirle büyük miktarda malın, özellikle kumaş balyalarının haczedilmesi ihtimali bulunmaktadır.

Bu durum, Fransız tüccarlarının ticaretini büyük ölçüde tehlikeye sokacaktır.

Halep’teki konsolosumuz, bu meseleyi çözebilmek için girişimlerde bulunmaktadır. Ancak şimdiye kadar istediğimiz sonucu elde edemedik.

Fransız milletinin ticaretini korumak için elimizden gelen her şeyi yapıyoruz.

Bu meselede, bazı görevlilerin bize karşı gösterdikleri tutum son derece olumsuzdur.

Konsolosumuzun ve elçimizin yetkilerine saygı gösterilmesini istiyoruz.

Mustafa Ağa’ya üç kez yazdık. Kendisine, Fransız tüccarlarının işlerinin çözülmesi için yardım etmesini rica ettik.

Ayrıca, Ali Ağa’nın adamlarına da başvurduk.

Şu anda Çavuşbaşı olan Ali Ağa’nın aracılığıyla, yeniçerilerin ağasına bir mektup gönderilmesini sağlamaya çalışıyoruz.

Bu mektupta, Fransız konsolosunun ve tüccarlarının maruz kaldıkları haksızlıklar anlatılacaktır.

Fransa konsolosunun bu şehirde uğradığı muamele, yalnızca kendisini değil, bütün Fransız milletini ilgilendirmektedir.

İkinci sayfa – Ticaretin durumu, gemiler ve İskenderun bağlantısı

Bütün bu meseleler nedeniyle Fransız milletinin durumu oldukça güçleşmiştir.

Kralımızın elçisinin girişimlerinden olumlu bir sonuç çıkmasını bekliyoruz.

Bununla birlikte, burada bulunan yetkililer tarafından ortaya çıkarılan yeni engeller, işlerimizi daha da karmaşık hâle getirmektedir.

Bize bildirildiğine göre, bazı tüccarların malları ve gemileri hakkında yeni kararlar alınması düşünülmektedir.

Fransız kıyılarından gelen gemilerin ticaret yapabilmeleri için gerekli izinlerin verilmesi gerekmektedir.

Ancak bazı görevliler, bu gemilerin hareketlerini engellemeye çalışmaktadır.

Özellikle Marsilya’dan gelen gemilerle ilgili meseleler henüz çözüme kavuşmamıştır.

Fransız tüccarlarının mallarının korunması için gerekli girişimlerde bulunuyoruz.

Konsolos, bu konuyu Halep’teki yetkililere iletmiştir.

Bunun yanında, İskenderun Limanı üzerinden gerçekleştirilen ticaretin devam edebilmesi için de çalışmalar yapılmaktadır.

İskenderun’a gelen gemiler, Halep ticaretinin en önemli unsurlarındandır.

Bu gemiler aracılığıyla getirilen mallar, buradan iç bölgelere dağıtılmaktadır.

Dolayısıyla gemilerin engellenmesi, yalnızca Fransız tüccarlarına değil, bu ülkede ticaret yapan diğer kişilere de zarar verecektir.

Bu meseleleri çözmek için çeşitli girişimlerde bulunduk.

Ancak bazı görevlilerin tutumları nedeniyle henüz kesin bir sonuç elde edilemedi.

Bu arada, İskenderun’a gelecek yeni gemiler hakkında da haberler aldık.

Bunların arasında La Rochelle ve Marsilya’dan hareket eden gemiler bulunmaktadır.

Fransız ticaretinin yeniden düzenli biçimde sürdürülebilmesi için bu gemilerin güvenliğinin sağlanması gerekmektedir.

Üçüncü sayfa – Bordier’in mektubunun sonu

Bütün bu olaylar nedeniyle büyük bir sıkıntı içerisindeyiz.

Bununla birlikte, haklı olduğumuza inanıyoruz.

Bize karşı ileri sürülen suçlamaların ve taleplerin hiçbir dayanağı bulunmadığını düşünüyoruz.

Kralımızın ve elçimizin himayesine güvenmeye devam ediyoruz.

Fransız milletinin haklarının korunması için gereken her türlü girişimde bulunacağız.

Bu meselelerin çözümü için Mustafa Ağa’ya ve Ali Ağa’ya yazılar gönderdik.

Kendilerinden yardım istedik.

Ancak şimdiye kadar aldığımız cevaplar, beklentilerimizi karşılamadı.

Bazı kimseler, Fransız milletinin haklarını kabul etmek istemiyor.

Buna rağmen, konsolosumuz ve tüccarlarımız adına girişimlerde bulunmaya devam edeceğiz.

Sizden de bu meselede bize yardımcı olmanızı rica ediyoruz.

Bütün bu sıkıntıların sonunda, haklarımızın tanınacağını ve ticaretimizin yeniden güven içinde yapılabileceğini ümit ediyoruz.

Tanrı’nın yardımıyla, işlerimizin daha iyi bir duruma geleceğine inanıyorum.

Efendim,

Tanrı’nın sizi sağlıklı ve mutlu bir hayat içerisinde korumasını dilerim.

Size en derin saygılarımı sunarım.

Halep, 26 Ekim 1623.

En mütevazı ve itaatkâr hizmetkârınız,

Bordier

26 Ekim 2026

İlgili Terimler :

Instagram'da Bizi Takip Edebilirsiniz...

Bizimle ilgili tüm haber ve gelişmelerden haberdar olmak için Instagram’da takip edebilirsiniz.
@antakyatarihi.com.tr

İLETİŞİM: 0538 955 2706

MAİL bilgi@antakyatarihi.com.tr

ADRES: Antakya - Hatay